Hellas

You are here

Share page with AddThis

Οι αγρότες με εμπειρία έχουν και το προβάδισμα

Νέα
21.06.2013

Ο επικεφαλής της Syngenta Hellas μιλάει για τις πιστώσεις στα εφόδια 


Αν πεθάνει η γεωργία, σταματά η ζωή, σύμφωνα με τον Γιάννη Αθανασόπουλο.

«Η γεωργία έχει λαμπρό μέλλον στην Ελλάδα, αρκεί να εξυγιανθεί αυτός ο κλάδος, γιατί το παλιό μοντέλο δεν είναι πια βιώσιμο και ανταγωνιστικό»

«Βλέπαμε το τσουνάμι που ερχόταν αλλά εμείς ξέραμε ότι ήταν μονόδρομος να εξυγιανθεί η αγορά και να μπουν νέες βάσεις στη γεωργία και έτσι είδαμε την αλήθεια κατάματα. Πήραμε δύσκολες αποφάσεις και ηγηθήκαμε ενός αγώνα που μόνο νικητές θα μπορούσε να μας βγάλει». Με αυτά τα λόγια ο Διευθύνων Σύμβουλος της Syngenta Hellas, Γιάννης Αθανασόπουλος, περιγράφει την πορεία της εταιρείας του τα τελευταία χρόνια και ατενίζει με αισιοδοξία το μέλλον της ελληνικής αγοράς γεωργικών εφοδίων, η οποία, σύμφωνα με τον ίδιο, έχει ήδη δείξει τα πρώτα θετικά σημάδια της. Σημαντικό ρόλο βέβαια σε αυτό έχει παίξει και η ωριμότητα με την οποία οι Έλληνες αγρότες έκαναν φέτος «τα κουμάντα» τους, αφού φρόντισαν μεν να εντατικοποιήσουν τις εισροές τους, έχοντας ωστόσο πάντα στο μυαλό τους τη διατήρηση του κοστολογίου τους σε επίπεδα αντάξια της αποτελεσματικότητάς τους. Αυτό, σύμφωνα με τον κ. Αθανασόπουλο, ενίσχυσε τις εταιρείες που προσφέρουν ό,τι ακριβώς υπόσχονται, ενώ παράλληλα δεσμεύονται -με δικά τους μέσα και προγράμματα- στην προσπάθεια επίλυσης όλων των μεγάλων προβλημάτων της γεωργίας, όπως είναι αυτό της υγείας των μελισσών.

 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ: ΣΤΟΝ ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΑΓΟ

Τελικά ποιες είναι οι επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης στον αγροτικό τομέα τα τελευταία χρόνια και φέτος και ποιες στη Syngenta Hellas;

Κατά την άποψή μου, η κρίση δεν ήταν αυτή καθαυτή που έπληξε τον κλάδο, αλλά η αιτία που ανέδειξε τα κακώς κείμενα. Τόσα χρόνια κανείς δεν έπαιρνε την πρωτοβουλία να σπάσει το κατεστημένο, είτε γιατί η ίδια η αγορά θα τον απέβαλε, είτε γιατί όλοι μας περιμέναμε να έρθει μια μεγάλη κρίση για να αλλάξουμε τον τρόπο που επιχειρούμε.

Το φθινόπωρο του 2011 επήλθε μια άνευ προηγουμένου ασφυξία και παγωμάρα στην αγορά, έχω την αίσθηση πως όλοι οι εμπλεκόμενοι στη γεωργία εκείνη την εποχή ένιωσαν εντελώς αδύναμοι και εκτεθειμένοι στο τσουνάμι που ερχόταν. Εκείνο το διάστημα παρατηρούσαμε να κορυφώνονται σημαντικές εξελίξεις, που οι περισσότεροι από εμάς αναμέναμε να συμβούν νωρίτερα. Και δυστυχώς, ενώ τα χειρότερα έρχονταν και εμείς είχαμε τη διορατικότητα να τα δούμε, υπήρχαν πολλοί που αρνούνταν να δούνε την αλήθεια κατάματα.

«Βγήκαμε νικητές.
Πήραμε δύσκολες αποφάσεις ώστε να εξασφαλίσουμε ότι τόσο εμείς αλλά καιόλοι οι πελάτες μας και οι δικοί τους πελάτες παραγωγοί, θα σώζονταν από το τσουνάμι»

Είδαμε επιχειρήσεις του κλάδου να πτωχεύουν, εξαγωγείς και εμπόρους να καταστρέφονται, αγρότες να χρωστούν ολόκληρες περιουσίες και να είναι ανήμποροι να αντιδράσουν, καταστήματα εφοδίων στα όρια της κατάρρευσης και πολλά άλλα τραγικά γεγονότα. Ξαφνικά λόγω της έλλειψης ρευστότητας και της κρίσης, ήρθαν στο φως του ήλιου τα αποτελέσματα της κακοδιαχείρισης και ανέδειξαν μια τεράστια σήψη. Το παράξενο όμως είναι πως παρά το ότι αυτή η σήψη ήταν «ηλίου φαεινότερον» ότι θα κατέληγε σε ολική καταστροφή, κάποιοι από τον κλάδο δεν έδειξαν την παραμικρή διάθεση και τόλμη να αλλάξουν. Και βέβαια το φαινόμενο αυτό εξελίσσεται, ο δρόμος δυστυχώς είναι πολύ μακρύς.

Η Syngenta Hellas είναι μια από τις φωτεινές εξαιρέσεις και, παρατηρώντας τα δεδομένα πια, θεωρώ πως δικαιώθηκε για τις επιλογές της και τη σταθερή και ξεκάθαρη στρατηγική της, είτε από απόψεως πιστωτικής και εμπορικής πολιτικής, είτε σε επίπεδο επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και οργάνωσης, αλλά και στο χαρτοφυλάκιο των προϊόντων της.

Η εταιρεία μας ήξερε πως ήταν μονόδρομος να εξυγιανθεί η αγορά και να μπούνε οι βάσεις στη γεωργία και το εμπόριο για ένα βιώσιμο χρηματοοικονομικά μέλλον. Και αυτό πράξαμε, πήραμε δύσκολες αποφάσεις ώστε να εξασφαλίσουμε ότι τόσο εμείς και οι εργαζόμενοί μας, αλλά και όλοι οι πελάτες μας και οι δικοί τους πελάτες παραγωγοί, θα σώζονταν από το τσουνάμι που ερχόταν.

Κάποιοι εναπέθεσαν την τελευταία τους ελπίδα επάνω μας και ευτυχώς ήταν πολλοί αυτοί που μας στήριξαν ώστε να ηγηθούμε ενός τίμιου αγώνα από τον οποίο γνωρίζαμε πως θα βγαίναμε νικητές, όποιες κι εάν ήταν οι απώλειες.

Οι ίδιοι οι πελάτες συνεργάτες μας όμως ήταν αυτοί που μας έδωσαν τη δύναμη και μας προέτρεψαν να το κάνουμε. Και σήμερα που μιλάμε, πολλοί από αυτούς που δεν μας ακολούθησαν πέρυσι, γιατί απλά δεν μπορούσαν, είναι πάλι στο πλευρό μας πιο υγιείς από ποτέ, γιατί αναγνωρίζουν πως οι σταθερές επιλογές μας ήταν οι ενδεδειγμένες και προς τη σωστή κατεύθυνση και για τους ίδιους αλλά και για τους παραγωγούς τους. Αυτή είναι η μεγαλύτερη επιβράβευση για όλους τους ανθρώπους της εταιρείας μας και για τη λαμπρή οικογένεια που έχουμε φτιάξει εδώ, στη Syngenta.

Ξέρετε κ. Πανάγο, η εμπορική ηγεσία αυτής της εταιρείας έχει γαλουχηθεί και ανδρωθεί μέσα στα χωράφια, μαζί με τους παραγωγούς και τους πελάτες μας. Αυτό μας δίνει τη δυνατότητα να μπορούμε να σκεφτόμαστε σαν αυτούς και να καταλαβαίνουμε τη δύναμη αυτού του τόπου και πώς να προάγουμε και να αναδεικνύουμε τις δυνατότητες της Ελληνικής γης. Και θα σας πω για μια ακόμα φορά, όπως έχω κάνει και στο παρελθόν, ότι η γεωργία έχει λαμπρό μέλλον στην Ελλάδα, αρκεί να εξυγιανθεί αυτός κλάδος χρηματοοικονομικά, να δουλεύουμε ομαδικά και να υιοθετήσουμε αειφόρες και ορθές γεωργικές πρακτικές, γιατί το παλιό μοντέλο δεν είναι βιώσιμο και ανταγωνιστικό. Η γεωργία είναι ανθεκτική στην κρίση, γιατί η ανάπτυξη της είναι επιτακτική. Εάν πεθάνει η γεωργία, σταματάει η ζωή.

Είναι η φετινή μια καλύτερη χρονιά σε ό,τι αφορά τις καλλιεργητικές και εμπορικές συνθήκες και πως κρίνετε το επίπεδο συνεργασίας των παραγωγών με τους προμηθευτές εφοδίων;

Οι ικανοποιητικές τιμές συγκομιδών της προηγούμενης χρονιάς, η προοπτική της αύξησης εξαγωγών σε φρέσκα φρούτα και λαχανικά, ο ηπιότερος χειμώνας σε σχέση με τον αντίστοιχο του 2012, η ανάκαμψη της τιμής της πατάτας και των λαχανικών και η διαφαινόμενη αποφυγή της περίφημης πτώχευσης και εξόδου από το ευρώ, θεωρώ πως έδρασαν θετικά στη διάθεση των παραγωγών να προσέξουν τις καλλιέργειές τους περισσότερο και να εντατικοποιήσουν τις εισροές, έχοντας πάντα στο μυαλό τους τη διατήρηση του κοστολογίου τους σε επίπεδα αντάξια της αποτελεσματικότητας των διαφόρων εισροών τους.

«Βλέποντας τη συνολική εικόνα θα έλεγα πως φέτος ξεκίνησε το πρώτο 6μηνο καλύτερα για όλους και η αγορά προφανώς θα αποδειχθεί ανοδική. Από αυτή την άποψη, ναι η αγορά κινείται φέτος καλύτερα»

Παράλληλα, τόσο τα μαγαζιά γεωργικών εφοδίων, όσο και οι παραγωγοί, συμμάζεψαν κατά πολύ τα ανοίγματά τους και έκαναν πολύ καλύτερο κουμάντο. Φυσικά σε κάποιες περιοχές και καλλιέργειες οι τάσεις ήταν εντελώς αντίθετες, βλέπετε οι τάσεις διαφέρουν ανάλογα με την καλλιέργεια και την εξάρτησή τους από τους εμπόρους, τους καταναλωτές ή τους εξαγωγείς.

Βλέποντας τη συνολική εικόνα θα έλεγα πως φέτος ξεκίνησε το πρώτο 6μηνο καλύτερα για όλους και η αγορά προφανώς θα αποδειχθεί ανοδική. Από αυτή την άποψη, ναι η αγορά κινείται φέτος καλύτερα και η ψυχολογία της είναι βελτιωμένη.

Παράλληλα, οφείλουμε να πούμε πως και το ΥΠΑΑΤ έχει βοηθήσει πολύ και ιδιαίτερα όσον αφορά στις εγκρίσεις νέων προϊόντων φυτοπροστασίας και στις διευρύνσεις εγκρίσεων σε νέες καλλιέργειες, φέτος βιώνουμε μια αποσυμφόρηση της ροής που βοηθάει εξαιρετικά τους Έλληνες αγρότες να έχουν πρόσβαση σε νέες τεχνολογίες και λύσεις. Αλλά και στον τομέα του ελέγχου των παρανόμων έχουν γίνει τεράστια βήματα προόδου.

Ωστόσο, εάν αναλογιστούμε τις αλλοπρόσαλλες καιρικές συνθήκες που επικράτησαν τους τελευταίους 3 μήνες, κατά τις οποίες οι παραγωγοί κλήθηκαν να σπείρουν, να ψεκάσουν ή ακόμα και να συγκομίσουν, θα έλεγε κανείς ότι η χρονιά είναι μια από τις δυσκολότερες των τελευταίων ετών. Μην πάμε μακριά, κοιτάξτε την καταστροφή που έγινε πριν 2 εβδομάδες από την εκτεταμένη χαλαζόπτωση και πόσες εξαγωγές δυστυχώς θα χαθούν και κατ’ επέκταση και ζεστό χρήμα. Εάν ρωτήσετε τους παραγωγούς και τους εμπόρους για τις θυσίες που έκαναν ώστε να εξασφαλίσουν φέτος τα εφόδιά τους αλλά και τη δυσκολία να καλλιεργήσουν, θα σας πούνε οι ίδιοι πως ό,τι σπάρθηκε και ψεκάστηκε έως τώρα το 2013, έγινε με πολλά εμπόδια και η χρονιά είναι πολύ δύσκολη μέχρι τώρα.
 

Τι φέρνει ο προσανατολισμός σε νέες καλλιέργειες, όπως και η ανανέωση στο δυναμικό της γεωργίας και πώς επηρεάζουν την υποστήριξη του κλάδου από πλευράς εισροών και μέσων παραγωγής;

Κατά την προσωπική μου εκτίμηση και χωρίς να έχω συμβουλευτεί καμιά σχετική μελέτη, υπάρχουν τριών ειδών τάσεις προσανατολισμού σε νέες καλλιέργειες:

Η πρώτη αφορά στους παραγωγούς που μέχρι τώρα ήταν part time και η καλλιέργεια δευτερεύουσα απασχόληση ώστε να συμπληρώσουν το εισόδημά τους με το μικρότερο κόστος παραγωγής. Πολλοί από αυτούς έχουν ανάγει τη γεωργία σε διέξοδο από την κρίση και έχουν εντατικοποιήσει την καλλιέργεια της γης τους.

Η δεύτερη κατηγορία αφορά στους νέους αγρότες, οι οποίοι όμως προέρχονται από τα σπλάχνα της υπαίθρου. Πολλοί από αυτούς είναι παιδιά αγροτών και μπαίνουν στη γεωργία ξέροντας τι θα καλλιεργήσουν αλλά οι περισσότεροι δεν γνωρίζουν πώς να επενδύσουν, ώστε να είναι ανταγωνιστικοί στο νέο περιβάλλον. Έχω συναντήσει πολλούς από αυτούς και χαίρομαι για την όρεξή τους να γίνουν σωστοί επαγγελματίες. Όμως και τρέμω στην σκέψη, μήπως απογοητευτούν από την απίστευτη γραφειοκρατία και την έλλειψη στήριξης από την πολιτεία και τον τραπεζικό τομέα.

«Αν κάποιος έχει σοβαρή πιθανότητα να πετύχει στις νέες καλλιέργειες, δεν είναι άλλος από κάποιον που έχει περπατήσει και καλλιεργήσει τη γη εντατικά και είναι έμπειρος μέσα στη γεωργική παραγωγική διαδικασία»

Η τρίτη κατηγορία αφορά σε αστούς που έχουν μείνει άνεργοι ή που αδυνατούν να επιβιώσουν λόγω μειωμένου εισοδήματος. Οι περισσότεροι από αυτούς δηλώνουν αποφασισμένοι να ασχοληθούν με τη γεωργία, αλλά δυστυχώς έχουν άγνοια των συνθηκών, δεν κατέχουν εξοπλισμό και δεν ξέρουν από πού να αντλήσουν τεχνογνωσία. Κάποιοι από αυτούς δηλώνουν φανατικοί των γκότζι μπέρι, της στέβιας, του ιπποφαούς και άλλων καινοτόμων καλλιεργειών. Βεβαίως η επιδίωξή τους είναι η διαφοροποίηση, ωστόσο θα τους συμβούλευα να προσέξουν, καθώς η ελληνική γη έχει την ευλογία να παράγει προϊόντα μοναδικά όπως η ελιά, το λάδι, τα λαχανικά και φρούτα, το το σταφύλι και πολλά άλλα, τα οποία δυστυχώς αντί να κυριαρχούν στις αγορές καταλήγουν σε χύμα βαρέλια προς αξιοποίηση από άλλους Ευρωπαίους ή στις χωματερές. Αυτά είναι προϊόντα που τα θέλει όλος ο πλανήτης αλλά και που επιζητούν εναγωνίως επαγγελματίες να τα καλλιεργήσουν και να τα απογειώσουν. Γι’ αυτά τα προϊόντα υπάρχει τεχνογνωσία, εξοπλισμός, εγκρίσεις, μονάδες επεξεργασίας και αγορές. Για τις νεοφανείς καλλιέργειες όμως, δεν υπάρχει τίποτα από τα παραπάνω και εάν κάποιος έχει σοβαρή πιθανότητα να πετύχει εκεί δεν είναι άλλος από κάποιον που έχει περπατήσει και καλλιεργήσει τη γη εντατικά και είναι έμπειρος μέσα στη γεωργική παραγωγική διαδικασία. Τέτοιοι αγρότες είναι ικανοί να απογειώσουν μια νέα καλλιέργεια, εφόσον εξασφαλίσουν τη διάθεση των προϊόντων, οι αστοί όμως θα πρέπει να πάρουν τεράστιο ρίσκο.

Όλες αυτές οι τάσεις έχουν αυξήσει τις εισροές, το επίπεδο επαγγελματισμού και κυρίως την εισαγωγή νέων τεχνολογιών, ωστόσο το φαινόμενο αυτό είναι σε βρεφικό στάδιο και θα κορυφωθεί σε 2-3 χρόνια εάν όλοι οι φορείς ασχοληθούμε με αυτούς τους νέους αγρότες σοβαρά και μεθοδικά και τους καθοδηγήσουμε όπως πρέπει.

Πόσο δυσκολεύουν την αναπτυξιακή σας πολιτική οι αποφάσεις της Ε.Ε. για τη χρήση των νεονικοτινοειδών (ΝΝΙ) και πού βλέπετε να καταλήγει αυτή η υπόθεση;

Η αναπτυξιακή πολιτική της Syngenta σαφέστατα και δεν επηρεάζεται, καθώς το ποσοστό των πωλήσεων των σκευασμάτων που επηρεάζονται είναι ελάχιστο στο συνολικό τζίρο. Δεν είναι εκεί το θέμα, κ. Πανάγο, η ουσία είναι πως παρά το γεγονός ότι η Κομισιόν απέτυχε επανειλημμένως να κερδίσει υποστήριξη για την 2ετή απόσυρση και επαναξιολόγηση αυτής της ζωτικής τεχνολογίας, τελικά και ύστερα από την τυπική ψηφοφορία των Επιτρόπων πάρθηκε μια λανθασμένη απόφαση. Φοβάμαι πως η απόφαση αυτή θα χαρακτηριστεί ως μία από τις ιστορικές αποτυχίες της ΕΕ να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της μείωσης των πληθυσμών των μελισσών.

Θεωρούμε ότι η απόφαση για την απόσυρση από τις συγκεκριμένες καλλιέργειες είναι δυσανάλογη και μη αποδεκτή για πολλούς λόγους, κυρίως επειδή η Επιτροπή δεν έλαβε υπόψη ούτε τις επιστημονικές μελέτες που προηγήθηκαν της εισαγωγής των νεονικοτινοειδών, ούτε τις πολυετείς μελέτες παρακολούθησης σε επίπεδο αγρού σε εκατομμύρια εκτάρια σε χώρες της ΕΕ, οι οποίες αποδεικνύουν ότι τα εν λόγω σκευάσματα δεν είναι υπεύθυνα για τη μείωση των πληθυσμών. Η Επιτροπή θα πρέπει να αντιμετωπίσει τις πραγματικές αιτίες για το πρόβλημα, τις οποίες άλλωστε οι ίδιοι οι μελισσοκόμοι έχουν υποδείξει και αυτές είναι οι ασθένειες, οι ιοί και η απώλεια ενδιαιτημάτων και διατροφής.

Η χρήση των νεονικοτινοειδών ως επενδυτικά σπόρων, αποτελεί μία από τις πλέον καινοτόμες τεχνολογίες σήμερα και θεωρείται μοναδική λόγω της εξαιρετικά μικρής δοσολογίας των δραστικών ουσιών, της μεγάλης διάρκειας δράσης αλλά και του μειωμένου αριθμού ψεκασμών. Συνεπώς η μεγάλη καινοτομία αυτής της τεχνολογίας στηρίζεται στη μειωμένη επιβάρυνση του περιβάλλοντος, ιδίως εάν αναλογιστεί κανείς ότι πριν ανακαλυφθεί αυτή η τεχνολογία, εφαρμόζονταν τόνοι βαρέων εντομοκτόνων για τους ίδιους εχθρούς, τα περισσότερα μάλιστα αποσύρθηκαν από την ΕΕ εδώ και πολλά χρόνια.

«Φοβάμαι πως η απόφαση για την αναστολή χρήσης των νεονικοτινοειδώνθα χαρακτηριστεί ως μία από τις ιστορικές αποτυχίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής»

Το μεγάλο ερώτημα που δημιουργείται τώρα είναι η επόμενη ημέρα στην προστασία των καλλιεργειών από τις οποίες αποσύρθηκε αυτή η τεχνολογία. Τί θα γίνει στο βαμβάκι; Τι λύσεις θα έχει στα χέρια του ο Έλληνας παραγωγός;

Το πρόβλημα της υγείας των μελισσών είναι μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η γεωργία. Η Syngenta καλεί εκ νέου την ΕΕ να διευρύνει τις προσπάθειές της για την αντιμετώπιση των πραγματικών αιτίων που επιδρούν στην υγεία των μελισσών ενώ επισημαίνει ξανά τη δέσμευσή της σε αυτό το σκοπό με την πρόσφατη έναρξη του δικού της «σχεδίου δράσης για την υγεία των μελισσών», το οποίο συμπληρώνει το συνολικό έργο της κατά τα τελευταία 10 χρόνια μέσω του προγράμματος Operation Pollinator.